جِهادِهِ « 6 » ؛ ودر مقامي ديگر مىفرمايد : وَمَنْ جاهَدَ فَإِنَّما يُجاهِدُ لِنَفْسِهِ « 7 » . وجز اين موارد . . . كه در قرآن در بارهء جهاد فراوان ياد شده است . ( 6275 - 6169 ) حضرت پس از آن كه در آغاز خطبه به اجمال ، تشويق به جهاد وتوبيخ نسبت به ترك آن را يادآور شد . از جمله : الا وانّى قد دعوتكم مىخواهند موضوع را بيشتر تفصيل دهند وياران خود را ، بياگاهاند ، كه پيش از وقوع اين حوادث ، اصحابش را مكرّر به مبارزه وپيكار با معاوية واطرافيانش فرا خوانده است . قصد حضرت اين است كه نصيحت پيشين خود را يادآور گردد ، كه قبل از آمدن دشمن به داخل خانه بايد به سراغ وى رفت ؛ واين قاعده كلّى را به تجربه وبرهان ثابت شده يادآور شود كه : هيچ جمعيّتى در درون خانه‌اش مورد هجوم قرار نمىگيرد . جز اين كه خوار وذليل مىشود . پيش از اين به منظور بيان علت اشاره كرديم كه توهّمات ذهني روى جسم وبدن تأثيرى شگفت دارند . گاهى موجب فزونى قوّت ونيرو وگاهى سبب نقصان آن مىگردند . گاهى توهّم بيمارى ، موجب بيمارى شخص سالم ، وگاهى بر عكس توهم سلامت سبب صحت وبهبود بيمار مىشود . علّت خوارى وذلّت كسى كه در داخل خانه‌اش مورد حمله قرار گيرد هر چند شجاع باشد ، همين توهّمات است : توهّم از ناحية هر دو گروه ، توهم آن كه مورد حمله قرار گرفته اين است ، كه اگر دشمن قوى ونيرومند نبود ، حمله نمىكرد . اين توهم سبب ضعف وسستى مىشود ، نفسها تحت تأثير قرار مىگيرد ، واز مقاومت باز مىماند ، در تحرّك وتلاش ناتوان مىشود ؛ غيرت ، شجاعت وحمايت از ناموس را از دست مىدهد ودچار اخلاق پست ، خوارى وذلّت مىگردد . خيالات وهم انگيز حمله كنندگان نيز موجب مىشود كه گمان كنند چون

--> ( 6 ) سورهء حج ( 22 ) آية ( 78 ) : چنان كه شايسته وسزاوار است در راه خداوند جهاد كنيد . ( 7 ) سورهء عنكبوت ( 29 ) آيهء ( 6 ) : آن كه در راه خدا جهاد كند در حقيقت براي خود جهاد مىكند .